
de Volkskrant
14 april 2018 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 4
 MAARTEN KEULEMANS
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: Op Titan kun je best overleven (na wat gedoe).
Van wie komt die claim?
Van de sciencefictionfilm The Titan, momenteel te zien op Netflix. In de film wordt soldaat Rick Janssen, gespeeld door Sam Worthington, genetisch omgebouwd zodat hij kan leven op Titan, een maan van de planeet Saturnus.
Klopt het?
Of eigenlijk: is zoiets in de niet al te verre toekomst denkbaar? Het scenario bouwt losjes voort op een oud idee van Princeton-natuurkundige Freeman Dyson, die in zijn boek Disturbing the Universe (1979) oppert dat de mens ooit het heelal verkent met 'astrokippen'; door genetische manipulatie verkregen, levende ruimteschepen. Bovendien lijkt Titan een beetje op de aarde kort na zijn ontstaan: geen onlogische bestemming om een toekomst op te bouwen, kortom. 

Maar het script van auteur Arash Amel maakt er een potje van. Want wat krijgt Janssen toegediend? Aminozuren, enzym-inhibitoren, nucleïnezuurpolymeren, kaliumcitraat, calciumkanaalblokkers en quetiapine, somt de film vlotjes op. Een rookgordijn van geleerd klinkende woorden: zo zijn calciumkanaalblokkers gewoon bloeddrukverlagers, zitten aminozuren in voedsel, wordt kaliumcitraat gebruikt om nierstenen te behandelen en is quetiapine een middel tegen psychoses. 

Janssen zal er slaperig van worden (een bijwerking van quetiapine), maar er is geen enkele reden waarom hij er genetisch door zou veranderen.Laat staan dat hij, zoals in de film, vergroeide vingers krijgt, een extreem veranderde schedel en het vermogen om langdurig zonder zuurstof onder water te verblijven. Daarin schuilt trouwens een knoeperd van een fout: volgens de film bestaat de dampkring van Titan 'voor minder dan 5 procent uit zuurstof'. In werkelijkheid is er op Titan nooit zuurstof gemeten. De dampkring bestaat er voor 95 procent uit stikstof en voor de overige 5 procent uit methaan, aangevuld met kleine beetjes van stoffen zoals waterstof, kooldioxide, argon en ethaan. 

Desgevraagd geeft scriptschrijver Amel toe dat je de detals met een korreltje zout moet nemen: 'De gentherapie is conceptueel mogelijk, maar het proces zal je doden.' 

De film werd overigens slecht ontvangen: rapportcijfer 4,9 op IMDB, 3,8 op Rotten Tomatoes en één uit vijf sterren bij The Guardian.
Eindoordeel?
In de film kan alles, maar het is erg onwaarschijnlijk dat Janssen na behandeling met de middelen die de film noemt kan overleven op Titan. Bovendien zou hij direct bevriezen: op Titan is het zo'n 179 graden onder nul. 





